ปิดซัมมิตนาโต-ทรัมป์จี้จ่ายงบเพิ่ม, รุดถกปูติน

การประชุมสุดยอด (ซัมมิต) ผู้นำองค์การสนธิ สัญญาแอตแลนติกเหนือ (นาโต) 29 ประเทศ ที่กรุงบรัสเซลส์ เบลเยียม 2 วัน สิ้นสุดลงอย่างตึงเครียดเมื่อ 12 ก.ค. หลังประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ แห่งสหรัฐฯ โจมตีชาติสมาชิกนาโตอื่นๆ ที่ให้งบประมาณอุดหนุนนาโตน้อยมาก และเรียกร้องให้สมาชิกอื่นๆ จ่ายงบ 2% ของผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ (จีดีพี) ให้นาโตโดยทันที แทนที่จะเป็นภายในปี 2567 ดังที่ตกลงกันไว้ ทรัมป์ยังเรียกร้องให้ชาติสมาชิกจ่ายงบถึง 4% ของจีดีพีให้นาโตในท้ายที่สุด

ผู้นำนาโตได้จัดประชุมฉุกเฉินหารือเรื่องข้อเรียกร้อง 4% ของทรัมป์ ส่วนทรัมป์จัดแถลงข่าวย้ำเรื่องนี้หลังการประชุม แต่ปฏิญญาร่วมผู้นำนาโตอย่างเป็นทางการที่ออกตั้งแต่ 11 ก.ค. เพียงย้ำถึงพันธกรณีให้งบ 2% ของจีดีพี แต่ไม่เอ่ยถึงงบ 4% ที่ทรัมป์เรียกร้อง ขณะที่ทรัมป์ไม่ได้ขู่จะถอนตัวจากนาโตแต่อย่างใด

ทรัมป์ยังเจาะจงโจมตีเยอรมนีเป็นพิเศษว่า “ถูกควบคุมโดยสิ้นเชิง” และตกเป็น “เชลย” ของรัสเซีย เพราะสนับสนุนการสร้างท่อส่งก๊าซ “นอร์ด สตรีม 2” จากรัสเซียมูลค่า 11,000 ล้านดอลลาร์ และนำเข้าก๊าซธรรมชาติจากรัสเซียถึง 50-75% แต่ให้เงินอุดหนุนนาโตน้อยมาก ทรัมป์ยังทวีตว่า นาโตซึ่งก่อตั้งขึ้นเพื่อต่อต้านสหภาพโซเวียตในอดีตจะมีประโยชน์อะไรเมื่อเยอรมนีจ่ายค่าก๊าซและพลังงานให้รัสเซียหลายพันล้านดอลลาร์ ขณะที่นางแองเกลา แมร์เคิล นายกฯเยอรมนีแถลงตอบโต้ปฏิเสธอย่างเผ็ดร้อน

การประชุมวันสุดท้าย ผู้นำนาโตยังหารือเรื่องยูเครนและอัฟกานิสถาน โดยมีประธานาธิบดีอัชราฟ กานี แห่งอัฟกาฯ ร่วมด้วย เพื่อหาข้อตกลงสนับสนุนกองกำลังความมั่นคงอัฟกาฯ ซึ่งยังถูกคุกคามโดยกองกำลังตาลีบัน โดยอังกฤษยืนยันแล้วว่าจะส่งทหารไปอัฟกาฯ อีก 440 นาย ส่วนสหรัฐฯ ประกาศเมื่อเดือน ก.ย.2560 ว่าจะส่งทหารไปเพิ่มอีก 3,000 นาย รวมเป็น 15,000 นาย ทรัมป์ยังเจรจาทวิภาคีกับผู้นำภาคีนาโตหลายชาติ รวมทั้งยูเครนและจอร์เจีย ซึ่งต้องการเข้าเป็นสมาชิกใหม่นาโต นาโตยังเชิญมาซิโดเนียให้เริ่มเจรจาเข้าเป็นสมาชิกนาโตด้วย

หลังจบการประชุม ทรัมป์เดินทางต่อไปเยือนอังกฤษ 2 วัน มีกำหนดพบปะนายกฯ เมย์ และเข้าเฝ้าสมเด็จพระราชินีเอลิซาเบธที่ 2 คาดว่าเขาจะเผชิญการประท้วงครั้งใหญ่ทั่วอังกฤษด้วย จากนั้น เดินทางไปประชุมสุดยอดกับประธานาธิบดีวลาดิเมียร์ ปูติน แห่งรัสเซีย ที่กรุงเฮลซิงกิ ในฟินแลนด์ ท่ามกลางการจับตามองอย่างใกล้ชิด หลังรัสเซียถูกกล่าวหาแทรกแซงการเลือกตั้งสหรัฐฯ ปี 2559 และทีมงานหาเสียงของทรัมป์อาจสมรู้ร่วมคิดด้วย ส่งผลให้ทรัมป์ชนะเลือกตั้ง โดยก่อนไปประชุมนาโต ทรัมป์ทวีตว่า ซัมมิตกับปูตินน่าจะง่ายที่สุดในภารกิจครั้งนี้.